Ergens in januari 2018 aan het begin van mijn trailcarrière. Was het de Polar Bear Trail? Hoe dan ook, we starten door van een heuvel af een weiland in te rennen. Het had de dagen ervoor geregend maar nu was het droog. Sterker nog, er scheen een lekker zonnetje. Prachtig weer voor een trailtje. Maar nog geen kilometer onderweg, onderaan die heuvel, wat denk je? Een modderpoel waar een gemiddeld varken een moord voor zou plegen. Een modderpoel die je met geen mogelijkheid kon ontwijken want prikkeldraad links, prikkeldraad rechts. Er zat maar één ding op en dat was dwars er doorheen. Tot boven de enkels trok de superzuigende modder de schoenen van mijn voeten. Links kon ik met beleid en krom getrokken tenen nog vast houden, rechts was ik kwijt en moest ik terug zoeken. De resterende 20 km heb ik met chagrijn op mijn gezicht afgelegd. Ik heb een hekel aan natte voeten en dat was de start van mijn ‘ik háát trailen’ fase. Ik kreeg tevens de bijnaam ‘Moppertrailsmurf’. Inmiddels weet ik beter, maar hou nog steeds niet van natte voeten.

Trail des Fantomes in het Ourthegebied in de Belgische Ardennen. Frank en ik lopen de 42 km. Niet voor de eerste keer dus ik weet wat ik kan verwachten. We moeten een steil stukje heuvel af. Het heeft geregend en het stuk is glad en modderig. Ik ga voorop, pak mijn stokken die ik stevig in de modder plant en voetje voor voetje die ik overdwars neerzet, net als bij het skiën, ga ik heel voorzichtig de heuvel af. ‘Je moet je voeten recht zetten, daar zijn ze voor gemaakt. Het profiel zorgt voor grip dus je kan gewoon naar beneden lopen’, roept Frank die wellicht vindt dat het te langzaam gaat. We kennen elkaar al jaren, ik ben normaal gesproken eigenwijs maar vaak trap ik er toch weer in en luister naar hem. Ook nu besluit ik hem de voordeel de twijfel te geven en zet ik de volgende pas mijn voet recht naar beneden. De grip onder de schoen doet zijn werk maar de modder werkt harder. Ik glij uit en lig met de volledige lengte van mijn rechterbeen in de modder. Dank je lief, goede tip! Volgende keer doe ik het weer op mijn manier, goed?

Devils Trail Loonse en Drunense duinen. Dé plek in Nederland om midden op de dag in hartje zomer te oefenen als je ooit de Marathon des Sables wil gaan lopen. Bloedheet maar vooral veel zand. Zand dat zich uitstekend leent om door de kleine poriën van je hardloopschoenen heen te laten glippen, en vervolgens haar weg door de mazen van je sokken heen weten te vinden. Met als gevolg dat je schoenen, je sokken en respectievelijk je voeten vol met zand zitten. ‘Nou ja, dat klop je er dan toch ook gewoon weer af?’ Als je voeten droog zijn wel ja, maar als ze lekker 13 km hebben zitten zweten in je schoenen zijn ze nat. En dan heeft zand de vervelende onhebbelijkheid om te blijven plakken. Had ik al gezegd dat ik naast een hekel aan natte voeten ook geen fan van zand tussen mijn tenen ben?

Iedere willekeurige trail. Als het geregend heeft stap je onvermijdelijk ergens een keer in een plas. Als het droog is krijg je onvermijdelijk zand of aarde aan je benen. Als je moet klimmen gebruik je onvermijdelijk je handen. Als je valt lig je onvermijdelijk in de viezigheid. Als je een korte broek of korte mouwen hebt loop je onvermijdelijk door gras en struiken. En als je nodig moet, dan zal je onvermijdelijk op je hurken moeten en je behelpen met een zakdoekje. Als je die tenminste bij je hebt. Ik herinner me een gevalletje van niet. Lang leve een plant met grote bladen. Je kan niet trailen en niet vies worden.

Vooruit, de uitsmijter. Februari 2025. Ik loop van Hoek van Holland naar Den Helder. 2 dagen en 2 nachten non stop lopen, in totaal 236 km in bijna 52 uur. Niet slapen, niet douchen, geen tandenpoetsen, naar de wc ging dan over het algemeen nog wel op een echt toilet maar soms ook niet en wel shirtjes en schoenen gewisseld maar geen broeken of ondergoed. Ook vooral zweten in de zon maar ook lopen in de regen. Als ik eindelijk in Den Helder aangekomen ben waar vrienden mij weer naar huis zullen brengen, heb ik al een tijdje een regenbroek over mijn hardloopbroek aan. Ik wil de auto in stappen als ze me vragen of ik mijn regenbroek en jas niet uit wil doen. Ik trek aan het elastiek van mijn broek en de walm die er uit komt heeft iets weg van de geur van een 3 jaar oude zombie die gestorven is aan een virus en in een nat moeras in de zon heeft gelegen. ‘Nee dank je, ik hou mijn broek wel aan en kleed me thuis wel om.’

Van trailen word je vies, het is de waarheid, ik kan er niks anders van maken.

Het eerste waar je tegen aan kan lopen als je de weg inruilt voor een bospad is dat je ineens andere spieren gaat gebruiken. Voor je lijf is het dus een beetje alsof je begint met hardlopen. En nee, als je veel krachttraining doet en misschien nog andere sporten zoals het op dit moment zeer populaire Hyrox of Gymraces, geef het beestje een naam, zal je daar minder last van hebben. Maar ben je gewend om gemiddeld 3:45 de kilometer over de afsluitdijk te lopen, dan zal een kronkelig bospad toch een iets ander effect op je lichaam hebben. Rustig aan dus. Niet alleen in snelheid, dat zeg ik wel vaker, maar vooral ook in kilometers. Langzaam opbouwen is dus het devies. Begin gewoon eens met 10 km en bouw dat uit naar 15 km, 20 km, 30 km en eventueel daarna verder als je dat wilt.

Trailblessures. Om even terug te komen over die boomwortels. Een ongeluk zit in een klein hoekje en even los van de spieren en spierpijn is bij het trailen de meest voorkomende blessure het zwikken van een enkel. Ik zeg bewust blessure, want diezelfde boomwortels zijn over het algemeen in 99% van de gevallen verantwoordelijk voor het van dichtbij inspecteren van de ondergrond. Daar komen vaak ook de schaaf- of blauwe plekken vandaan, maar dat beschouw ik niet echt als een blessure. Dat hoort er gewoon bij als je gaat trailen. Als je niet minstens één keer gevallen bent heb je niet getraild zeg ik altijd. Niet dat ik zelf er iedere keer bij ga liggen overigens, maar ik heb het vaak genoeg gedaan, soms zelfs meer dan één keer. Of in elk geval bijna.

Maar die enkel is vervelend. Meer dan vervelend. Doet zeer, duurt even een paar weken, blijft vanaf dat moment altijd een zwakke plek maar meer nog geeft het een deuk in je zelfvertrouwen. Vaak is de mentale schade in de vorm van angst om weer door je enkel te gaan erger dan de fysieke schade aan de enkel zelf. Die eerste duurt namelijk veel langer. Vooral als je hardleers bent zoals ik en te snel weer vol gaat lopen en dan bij de eerstvolgende race wéér door je enkel gaat omdat die nog niet sterk genoeg is. Maar daar hebben we het maar niet meer over. Kan je er wat aan doen om het te voorkomen? Ja en nee. Helemaal voorkomen doe je het nooit. Want ook al kijk je nog zo goed uit waar je loopt, die krengen zijn verraderlijk en hebben jaren de tijd gehad om hun ‘ik ga jou eens even lekker laten struikelen’ techniek te perfectioneren. Je kan wel de eventuele schade beperken door veel balansoefeningen te doen. Bijvoorbeeld op één been je tanden poetsen. Niet alleen leer je snel corrigeren als je je balans kwijt dreigt te raken, maar je maakt je enkelbanden sterker. Overigens heb ik het over boomwortels, maar vlak ook losse keien en takken of vooral je eigen voeten niet uit. Die kunnen er ook wat van.

Natuurlijk kan je nog meer nare dingen oplopen als je valt. Gebroken ledematen, verrekte banden, gescheurde spieren, you name it! Kan je er allemaal gratis en voor niks bij krijgen naast die schaafwonden of blauwe plekken. Je weet alleen nooit van tevoren wat het wordt. Een soort trail-surprise ei. Die deuk in je ego krijg je er, net als de chocola, altijd bij, wat er in het gele bolletje zit is een verrassing. Eén en ander afhankelijk van je snelheid, je omgeving en de inclinatie van je ondergrond. Een rotsige helling heeft iets meer kans op vervelende gevolgen dan een bladerbed in het bos in de herfst, of een zandduin. Net als naar boven klauteren iets minder risico met zich brengt dan de heuvel naar beneden denderen.

En ook als je niet valt moet je rekening houden met schrammen, wondjes, bulten, prikken en bijten. Grijpgrage dorens, irritante brandnetels, weerbarstige takken, niet willen wijkende boomstammen, bloeddorstige muggen en monsterlijke dazen die het allemaal op jouw sappige kuitjes en/of spekkige armpjes voorzien hebben. Noemen we dat dan wel blessures? Nee joh, dat is stoer! Dat noemen we oorlogswonden en laat zien ‘how tough you are!’ ‘Maar dan valt het toch wel allemaal mee met die blessures? Beetje rustig opbouwen en zorgen dat je niet valt. Check!’

Tja, als je het zo bekijkt wel. Ik heb het alleen nog niet gehad over die ene blessure. En ja, die bestaat ook gewoon op de weg. Hij heet zelfs hetzelfde maar toch vind ik hem anders. Ik heb het over de blessure door overbelasting. Waarom is deze dan anders? Zoals gezegd, trailen doe je langzamer en veel ontspannender. Bovendien heb je veel minder eenzijdige belasting en gebruik je je spieren dus met veel meer variatie en ook nog eens veel (meer) andere spieren. Maar daar zit dan ook het gevaar. Want de overbelastingsblessure bij trailen is een sluipmoordenaar. Als jij namelijk wekelijks 10 km, 20 km of zelfs 30 km gaat lopen zal het allemaal wel goed gaan. Maar trailen leent zich bij uitstek om ultra’s te gaan lopen. En voor wie het niet weet, een ultra is alles boven de 50 km, alhoewel de meningen verdeeld zijn en sommigen alles boven de marathonafstand al een ultra noemen. Ik ben overigens van kamp 50+ en daar bedoel ik niet mijn leeftijd mee.

Anyway, het gevaar zit hem dus in die ultra’s, vooral als die steeds verder zijn. Heb je net als ik een pleurishekel aan krachttraining en ga je regelmatig een ultra lopen, dan gaat zich dat een keer tegen je keren. Want bij een ultra heb je altijd wel ergens een pijntje, of twee, of drie, of meer naarmate je afstanden langer worden. Dat is normaal, dat hoort er bij. Met het risico dat je op een gegeven moment niet meer weet of een pijntje nou komt omdat je er net 100 km op hebt zitten, of omdat die rechter bilspier of dat linker kuitspiertje nu een beetje overbelast begint te raken. Gebeurt dat één keer dan trekt dat wel weer recht, doe je dat drie keer per jaar dan komt er een moment dat dat spiertje ook op 30 km al vervelend begint te doen. Een (ultra) trailer is bovendien heel erg goed in het negeren van pijn(tjes) en dan komt daar ook dat moment dat je fysio dat gevreesde labeltje pakt en keihard op je kuit of je bil plakt. Blessure! Overbelast! Zit je daar met je peen en uiengezicht je af te vragen waar dat nou ineens vandaan komt. ‘Ik snap er niks van, vorige week liep ik nog een tachtiger. Nergens last van.’ Echt niet?

Dus, als je niet van peen en uien houdt en wel graag langere afstanden wil lopen, dan zit er maar één ding op en dat is krachttraining. Helaas, het spijt me. Ik kan het niet mooier maken dan het is. Vallen en alles wat daar bij hoort is nagenoeg niet te voorkomen, gaat gewoon een keer gebeuren, wat zeg ik, gaat meerdere keren gebeuren, dat enkeltje is pure pech en kan je de schade beperken maar overbelasting doe je toch echt zelf. Do as I say, don’t do as I do en doe dus aan krachttraining of hou het bij kortere afstanden. (Ik beken, ik doe het nu toch ook maar. Je moet er wat voor over hebben en ik word er ook niet jonger op.)

Blessures bij trailen zullen naar verwachting dan ook minder vaak voorkomen, maar helemaal zonder zal het niet zijn. Dat is de harde realiteit en heb je rekening mee te houden. En ach, is dat niet bij alles zo? Het blijft een sport, het blijft niet zonder risico, je moet er wat voor doen en het hoort er allemaal bij. Maar het valt wel mee toch? Op de weg is de kans een stuk groter dat je ergens last van krijgt of erger nog, bijvoorbeeld aangereden wordt. Als je valt is het asfalt een stuk harder en bovendien loop je op de weg het risico om door een hond gebeten te worden. Heb je allemaal niet als je gaat trailen.

Which reminds me, had ik het al gehad over wolven, roofvogels, koeien met grote hoorns of teken?

Eigenlijk ben ik mijn hele jeugd altijd wel verliefd geweest op allerlei ‘helden’. Idolen in allerlei vormen en maten, vooral stoere mannen die het kleine meisje in mij konden beschermen. Waarschijnlijk had ik toen al een vader complex. Dat mijn idolen zich altijd in een universum ver weg bevonden maakte niks uit. Ik hunkerde, droomde en fantaseerde er op los, maar wist diep in mijn hart wel dat het precies dat was, een fantasie. Op een gegeven moment kwam ik in de pubertijd en verruilde alle onbereikbare helden voor jongens die zich wel in mijn nabijheid bevonden. Die bleken overigens net zo onbereikbaar als de striphelden, acteurs of zangers want ik was wel verliefd op hen, zij zagen mij nooit staan. Aangezien die jongens dus ook niks werden, omdat de liefde altijd eenzijdig bleek, richtte ik mijn aandacht op een gegeven moment op andere ‘helden’. Leraren op de universiteit, de beveiligers van de discotheek (die in Spanje met échte pistolen rondlopen), you name it. Die laatsten hadden dan wel weer belangstelling voor mij maar meer vanwege mijn korte rokjes en diepe decolleté. Niet echt boyfriend material, dus ook daar zat mijn droomprins niet echt tussen. Ze waren wel stoer, dat dan weer wel. Uiteindelijk werd ik écht volwassen, liet het onbereikbare los en vond, lang gewacht stil gezwegen nooit gedacht toch gekregen, mijn held en grote liefde in levende lijve, die niet alleen heel toevallig iets stoers in de beveiliging deed, maar ook nog eens ook op mij bleek te vallen. En we leefden nog lang en gelukkig. Exit idolen!

Maar hoe zit dat dan? Zijn er dan geen mensen die ik bewonder? Natuurlijk wel. De fascinatie voor mensen die uitzonderlijke dingen doen, en ik toch als een soort held beschouw, is altijd gebleven. Ik word er niet meer verliefd op, ik sta niet meer uren in de regen te wachten om een handtekening te scoren, spaar niet meer alle foto’s en posters die ik in handen kan krijgen en lig niet meer nachtenlang te dromen van spannende avonturen waar hij me redt uit een gevaarlijke situatie. Maar als ik in de gelegenheid ben zorg ik zeker voor een handdruk en een foto. Met het volwassen worden is mijn definitie van ‘uitzonderlijke dingen’ daarbij ook veranderd. In een film spelen is leuk maar niet uitzonderlijk. Ik heb ooit anderhalf jaar in het Gooi gewoond. Daar kom je geregeld BN’rs tegen. Vriendinnen die bij mij logeerden stonden dan opgewonden aan mijn arm te trekken omdat ‘die en die’ in de supermarkt in de rij voor ons stond, terwijl ik nog nooit van de beste man of vrouw gehoord had. Maar ja, ik keek dan ook geen GTST. Nog steeds niet overigens. Misschien dat als Harrison Ford voor mijn neus staat of Arnold Schwarzenegger, mijn hartslag wel wat omhoog gaat, en ik ben ook zeker niet vies van Jason Momoa of Chris Hemsworth, met wie ik best wel een beschuitje zou willen eten (sorry Frank) maar mijn definitie van held is zoals gezegd veranderd.

Mijn helden richten zich de afgelopen jaren veel meer op mensen in de sportwereld, waarschijnlijk omdat ik daar zelf nu veel meer mee bezig ben. En het grappige is dat ik bij toeval of soms ook doelbewust deze mensen ook de laatste jaren echt tegengekomen ben. Bij een seminar, een bijeenkomst, een presentatie of een sportevenement. Helden in de vorm van Mark Tuitert, Dirk Kuyt of Bas Nijhuis, ook al heb ik niks met schaatsen of voetbal. En natuurlijk mogen, na 23 jaar paardrijden, Anky van Grunsven en bijvoorbeeld Willem Greve (springruiter van het Nederlandse olympisch team) niet ontbreken. Stuk voor stuk mensen die iets gepresteerd hebben en waar ik als Nederlander trots op ben. Of rasrotterdammer Herman den Blijker, mag natuurlijk ook.

Als het gaat om hardlopen heb ik het geluk gehad om helden als Abdi Nageeye en Bashir Abdi te mogen ontmoeten. Eliud Kipchoge ontbreekt helaas maar toen we de laatste keer New York liepen en een paar dagen daarna op het Empire State waren, stonden Evans Chebet en Sharon Lokedi, de winnaars van de marathon, ineens voor onze neus. Nelli Cooman staat steevast bij de start en finish van de Roparun, Robert Lathouwers heeft een paar Anita events verzorgd en Björn Koreman stond ineens bij een loopje in Vlaardingen. Ook één in de combinatie hardlopen met mensen die ik bewonder en het heeft een paar jaar geduurd, maar uiteindelijk lukte het me niet aan het eind maar wel aan het begin van de marathon met burgemeester Aboutaleb en onze eigen Lee Towers op de foto te staan. Daar had ik best een paar minuten van mijn eindtijd voor over. Net zo goed dat ik de hoop al opgegeven had maar ook Martin van Waardenberg en John Buijsman tegengekomen ben ooit. Ja, ja, ik weet, acteurs, maar in dit geval direct gerelateerd aan De Marathon. Of is dat smokkelen? En is het smokkelen dat ik een selfie gemaakt heb met op de achtergrond de koning en de koningin? En als ik nou zeg dat ik ze wel degelijk ook een handje gegeven heb? De laatste aanwinst is Pim Bijl. Afgelopen vrijdag bij zijn boekpresentatie van ‘De mooiste marathon’ wilde ik het boek sowieso hebben en leek het me leuk om bij de presentatie te zijn. Bovendien was ik vrij dus dat kwam goed uit. Hoe leuk is het dan om het boek te laten signeren en natuurlijk even ‘ik ben er nou toch’ op de foto te gaan?

Zo heb ik in de loop der jaren een aardige ‘collectie’ opgebouwd. Misschien niet een waar de fans op een veiling veel geld voor over zouden hebben, maar wel een die net een beetje cachet aan mijn sport- en hardloopactiviteiten geeft. Zover de mensen die enigszins bekend zijn. Want ik heb op de achtergrond ook een paar mensen die ik bewonder waar niemand wat vanaf weet. Die bij mij ook in de categorie ‘held’ vallen. En stiekem een beetje, op mijn eigen manier, misschien wel ‘verliefd’ op ben. Misschien niet mensen die uitzonderlijke dingen doen of gedaan hebben, maar die bij mij een speciaal plekje in mijn hart hebben. Omdat ze altijd bij de finish van de marathon klaar staan om mij de medaille om te hangen bijvoorbeeld, of omdat ze me destijds net dat duwtje gegeven hebben wetende dat ze er op de achtergrond stonden om me te steunen als ik zelf met iets onzinnigs bezig was en het moeilijk had.

Maar uiteindelijk staat er maar één bovenaan die mijn allergrootste held is, en dat de rest van mijn leven zal blijven. Ik heb na mijn eerste marathon een dankwoord voor hem geschreven. Ik heb hem nog eens nagelezen en kom tot de conclusie dat nu, ruim 11 jaar later er niks is veranderd. Ja, ik ben meer marathons gaan lopen en grotere afstanden, maar ook met dat gekke loopje van Hoek van Holland naar Den Helder heeft hij exact diezelfde dingen gedaan als destijds voor mijn eerste marathon. Lees het er maar nog eens op na en vertel me dat het niet klopt. En laten we eerlijk zijn…

…is dat nu niet waar ieder klein meisje van droomt als ze een held in gedachten heeft?

Ode aan Frank

Zondagochtend vroeg gaan we in onze hardloopkleding op pad richting Spa. Het is het gebied van de Legends Trails, waar we vaker een paar stukjes van gelopen hebben en afgelopen februari als vrijwilliger een paar huzarenstukjes maar vooral veel ‘broken dreams’ gezien hebben. De Legends is 350 km en niet voor watjes. Wij zijn het wel en gaan voor een paar kilometer minder.

Frank heeft een route getweakt van 24 km. Kunnen we mooi op ons gemak lekker rondhobbelen. We rijden vroeg weg, Frank rijdt en ik mag nog een beetje doezelen in de auto, en rond een uur of tien zijn we op plaats van bestemming, te weten een parkeerterreintje bij een restaurantje in de buurt van Spa. Het is druk, er is een soort paard en wagen evenement bezig, en er zijn meer landgenoten die geen zin hebben in een kleedje met oude troep op de vrijmarkt. Bovendien schijnt het zonnetje en fluiten de vogeltjes.

Als we er klaar voor zijn gaan we op pad en mogen gelijk klimmen. Niet alleen klimmen maar vooral ook de route zoeken want we lopen dwars door een bos waar niet echt een pad te vinden is. Lang leve het avontuur. Maar dan hebben we toch iets dat lijkt op een pad en als we even later langs de rivier over de boomwortels en rotsen klauteren zijn we dan toch ‘en route’. We hebben hier ooit eerder gelopen maar toen was het winter en lag er sneeuw. Nu kabbelt de rivier rustig soms aan onze linkerzijde, soms aan de rechter, afhankelijk van of we een bruggetje overgestoken zijn of terug. Dit wordt in de Legends volksmond het land van de kabouters genoemd maar de enige kabouter die hier over de rotsen klautert ben ik zelf. Maar ik moet het Frank toegeven, het is hier prachtig en beter dan thuis op de bank hangen.

Als goede trailtoerist maak ik de nodige foto’s, de meeste van Frank, terwijl hij die van mij maakt. We klimmen steeds hoger en hoger tot we in de buurt van Baraque Michel zijn. Daar zouden we in theorie kunnen gaan zitten en wat drinken of eten. Moeten we wel 2 km van de route af en straks ook weer terug. Dat is me iets te veel van het goede, ook omdat het pootje nog steeds vervelend doet en we nog net niet halverwege zijn. Ik heb ook nog genoeg eten in mijn vest en aangezien we de laatste tijd niet zo veel gelopen hebben is veel tegen, op of over de datum. Als goede Hollandse krent gooien we niks ‘kan nog best, smaakt hoogstens een beetje muffig’ weg wat niet nodig is en eet ik dat dan wel.

We laten de rivier achter ons en via het gras en de graspollen komen we op de Hoge Venen en de vlondertjes. Jaaaaaaa, de vlondertjes. Ik ben dol op vlondertjes, niet in de laatste plaats omdat ze zo fotogeniek zijn maar ook omdat ze gewoon lekker lopen. Jammer dat het over het algemeen maar korte stukjes zijn, en de laatste die dan wel weer heel erg lang is loopt omhoog. Ach ja, je kan niet alles hebben.

Van daaruit mogen we eerst een stuk naar beneden en dan een lange weg omhoog. Die pak ik mooi als training door deze langzaam maar gestaag door te stiefelen tot ik boven ben. Nog een stuk door het bos en uiteindelijk komen we weer bij de rivier om de laatste paar kilometer weer over de boomwortels, rotsen en bruggetjes te klauteren maar dan naar beneden in plaats van naar boven. Eenmaal bij de auto maken we een pak chocomelk soldaat en drinken nog even wat op het terras. Ik heb trek want het muffe net over de datum hardloopvoedsel is inmiddels wel verteerd. Ik wil een snackje.

Ik heb pech, er is niet veel te krijgen dus gaan we onze slaapplaats aan de rand van Spa maar opzoeken. Daar aangekomen staat er politie op de weg die ons dreigend maant dat we daar niet mogen parkeren. Het blijkt dat Luik-Bastenaken-Luik vandaag gereden wordt, onze B&B op de route ligt en de dames er over tien minuten aankomen. Vooruit dan maar. We parkeren de auto buiten de route terwijl ik in mijn slechtste Frans de dame van de B&B aanspreek. Die schiet volledig in de paniek. Ze had ons nog niet verwacht en niks is klaar. Desdondanks ratelt ze in rap Frans de instructies voor parkeren, slapen en de sleutel van het huis. Gelukkig ben ik soms, zoals vandaag, snel van begrip en heb tien minuten later de sleutel van het huis in handen, weet in welke kamer we slapen, waar we mogen zitten, morgenochtend koffie kunnen krijgen, de auto kwijt kunnen en morgen de sleutel weer moet achterlaten na vertrek. Ondertussen pakt Frank onze tassen en zien we de dames wielrenners voorbij sjezen.

Nadat we ons geïnstalleerd hebben, gedoucht en aangekleed duiken we op het buurterras en zoeken via Google een restaurantje in Spa uit. Frank wil streekgerechten eten, ik ga voor alles dat iets van een steak en een lekker toetje heeft. Een uur later zitten we aan tafel, smult Frank van kikkerbilletjes en een steak en ik van kaaskroketjes en een soort carpaccio maar dan met stukjes biefstuk in plaats van feitelijke carpaccio. Appeltaart en chocolademousse maken het diner compleet.

Het is nog relatief vroeg, ik ben nog nooit in Spa geweest en zag allerlei beelden van ‘Spamannetjes’ door de stad. Frank voelt de bui al hangen, ik wil door het centrum wandelen. Niet dat hij veel te vertellen heeft in deze, als hij me meesleept naar België om daar te lopen zal hij ook mee moeten wandelen door het centrum van Spa. Er is zelfs een officiële route ‘de blauwe lijn’ die je in ongeveer een kleine 3 kilometer langs de highlights van Spa leidt. Die gaan we dus volgen. We komen niet alleen langs de highlights maar ook langs wat achtergelegen steegjes waar een paar drugsfiguren rondhangen. Gewoon doen of je daar hoort, dan is er niks aan de hand. Als de route klaar is rijden we naar de B&B waar we lekker in bed duiken want morgen willen we weer vroeg op. Althans, ik wil dat want ik wil op een christelijke tijd ook weer thuis zijn.

De volgende ochtend maken we ons weer klaar en rijden naar Frank zijn bakkertje. Het ruikt er heerlijk en het water loopt me in de mond bij de aanblik van alle lekkere gebakjes en de geur van vers brood. Maar eerst lopen. Frank eet een croissantje, ik hou het bij een brioche met rozijnen. Straks neem ik wel een broodje, en een croissantje, en een eclair, en misschien ook nog wel een wafel. Of een citroentaartje. Of toch een mille-feuille, wat het dichtst bij onze Nederlandse tompouce komt. We zien wel, zoals ik zeg, eerst lopen.

We parkeren weer op een parkeerplaats nu aan de voet van de Ninglinspo, de rivier van vandaag. Waren we gisteren in het land van de kabouters, dit is het terrein van de elfjes. Ook nu trotseren we de boomwortels, rotsen en bruggetjes. Omdat we veel vroeger op de dag zijn is het een stuk frisser dus ik heb sleeves en een buff aan. Allebei in het oranje, net als de elastiekjes in mijn haar. Tenslotte is het Koningsdag! Door het klimmen en klauteren is het meer hiken dan trailen en alhoewel we vandaag maar 15 km doen hebben we meer hoogtemeters dan gisteren. Mijn pootje vindt dat minder erg dan snel maar vlak rennen.

Het ‘kost’ ons een paar kilometer om helemaal op het hoogste punt te komen waar we de rivier verlaten en inruilen voor een gravel weg. In deze route zitten drie lange klimmetjes en dalen dus one down, two to go. Het eerste stuk naar beneden is lang, heel lang, maar loopt wel lekker. Kunnen we een beetje oefenen voor The Great Escape in september. Bovendien gaat onze gemiddelde snelheid weer een beetje omhoog, om weer keihard omlaag te gaan als we weer mogen klimmen.

Toch valt het me niet tegen. Ik ben een paar kilo kwijt en juist op dit soort plekken kan ik dat goed merken. Het kost me minder moeite en het is vooral mijn poot die me nu dwars zit. Als ik dat nou ook nog kan fixen wordt mijn hardloopleven een stuk makkelijker. Maar uiteindelijk zijn we ook boven aan de tweede klim en mogen we weer naar beneden. Hierna is het nog een stukje omhoog voor het laatste klimmetje alvorens we langs de rivier naar beneden klauteren. We hebben Ninglinspo verlaten en lopen nu langs de Chefna. De gemiddelde snelheid gaat weer omlaag maar we zijn bijna aan het einde van de route. Nog een paar kilometer voordat we weer bij de auto zijn.

Daar is het ook aanzienlijk weer drukker en ons plekje wordt gauw ingenomen door een landgenoot als we naar de bakker rijden. Ik zit kwijlend en likkebaardend op de passagiersstoel en heb enorme keuzestress. We stoppen nog even bij de Carrefour voor een paar boodschappen maar dan is het toch écht tijd voor het hoogtepunt van de trip. Eerst eten we braaf een broodje en dat is maar goed ook. Mijn ergste trek is gestild en ik kan weer rationeel denken. Het croissantje laat ik schieten net als de wafel en ga voor de mille-feuille. Hebben we vanavond toch een beetje tompouce idee. Vlak voor het afrekenen bestel ik toch nog een croissantje maar die zijn gelukkig op. Iets met grote ogen op een kleinere maag want ik heb niet echt trek meer maar wil gewoon snoepen. Vanavond. We rijden lekker naar huis waar we ouderwets weer eens in bad duiken. ‘S avonds eten we rib-eye met een patatje en als toetje de Frans – Belgische versie van de tompouce.

Lang leve de koning!

Nou heb ik me opgegeven als bezem voor de 6:40 tempogroep samen met Linda, maar het was tot het laatste moment spannend of ik toestemming van mijn knietje zou krijgen om te gaan lopen. Na de CPC vorige week was de vraag of de draak in zijn grot bleef slapen of dat hij vuur ging spuwen. Uiteindelijk trok hij een half oog open maar sliep daarna weer rustig verder, niet in de laatste plaats door drakendoder Bart uit Breda. Wie? Leg ik een andere keer uit. Maar goed, ik kon Marco laten weten dat ik ging lopen vandaag. Worst case scenario, als het niet meer ging kon ik me altijd nog laten afzakken of uitstappen.

Maar voorlopig sta ik vandaag op voor een rustige 30 km. Ik eet wederom een pannenkoek en Frank zet me af bij Van der Valk Blijdorp. Hij rijdt door naar Oostvoorne voor een 10 km trail. We zijn aan het RAT-ten terwijl we de kilometers opbouwen. Running Apart Together. Het is een gezellig weerzien met oude bekenden die ik al lang niet gezien heb. Minstens een jaar, toen ik vorig jaar ook meeliep met de Road. René Simmons is aangesteld als fotograaf en rond 9:30 is het tijd voor onze groepsfoto zodat we om 9:40 kunnen vertrekken. We zijn een klein clubje, met René als pacer, Ingrid als fietser en Linda en ondergetekende als bezem. We hebben 5 lopers bij ons, allemaal dames. René met zijn harem.

Het is prachtig weer en we gaan lekker op pad. De draak in mijn knie slaapt nog maar mijn been trekt een beetje. Iets met een bilspier en een zenuw die in het gedrang zit, en het goud dat de draak aangetrokken heeft. Lees de feitelijke oorzaak van mijn knieproblemen. Maar voorlopig gaat het goed en kan ik het zonder problemen bijhouden. We lopen langs het Vroesenpark door Noord richting Centraal Station en ik doe gelijk dienst als fotograaf on the move. Daarna dwars door de stad waar het gelukkig nog vroeg is en we alleen een paar toeristen storen in de koopgoot. Van daar uit naar de Kubuswoningen waar ik voorstel een groepsfoto te maken. Dat idee wordt unaniem aangenomen. Een van de eerder genoemde toeristen doet dienst als fotograaf voordat we weer verder gaan.

Als we de kubuswoningen uit komen is het even zoeken naar de route en we raken ook Ingrid, onze fietser kwijt. Gelukkig niets dat een belletje naar het hoofdkwartier niet kan verhelpen met de instructie om ons bij de eerste drankpost weer op te pikken. Daarvoor moeten we nog wel even 5 km doorlopen met een lus via Boijmans van Beuningen en de Erasmusbrug. Daar is opnieuw wat verwarring over de route. Omdat we eerder ergens verkeerd gelopen zijn en René niet uit Rotterdam komt heb ik de route ook op mijn eigen klokje maar aangezet. Maar bij de Erasmusbrug kruist de route heen en terug zich. Uiteindelijk weet René dat we langs de Maasboulevard moeten lopen en later via de Erasmusbrug terug. Op naar de Willemsbrug dus. Ik zou hier uit kunnen stappen en lekker op de bank gaan hangen, maar mijn huissleutel ligt in Blijdorp en Frank is nog niet terug. Hé, jammer joh!

Als we de Willemsbrug over zijn hebben we de eerste verzorgingspost waar we Ingrid ook weer oppikken. Ik neem wat water en eet een pindakaasachtige reep. Niet vies maar zeker ook niet lekker. Of dat komt omdat hij officieel over de datum is weet ik niet, maar ik heb energie nodig en hij moet op, en aangezien ik een krent ben eet ik hem dus gewoon op. Na de nodige rustpauze gaan we weer op pad, rondje Noordereiland. Natuurlijk maken we ook nog een foto op de kop met de Erasmusbrug op de achtergrond. Iets wat ook de groep achter ons doet, de laatste die ons inhaalt want de rest is al voorbij.

Vanaf Noordereiland brengt René ons naar de SS Rotterdam. Ik begin nu serieus protest te krijgen van mijn trekkende been maar ik probeer aangehaakt te blijven tot in elk geval de volgende verzorgingspost. Maar ik kan goed merken dat ik niet alleen vorige week de CPC nog in mijn benen heb zitten, maar ook dat mijn spieren de kilometers niet meer gewend zijn. Het doet zeer, niet alleen fysiek maar vooral ook psychisch als ik terugdenk aan dat ik dit redelijk makkelijk kon lopen. Maar das war einmal en ik moet accepteren dat de situatie nu anders is. Frank staat op 17,5 km kilometer. Hij komt even kijken op de terugweg van Oostvoorne naar huis en loopt een paar honderd meter mee. Gelukkig ging het bij hem heel goed. Bij de auto geef ik mijn sleeves aan hem af en zie hem straks thuis weer.

Ik loop nu met enige regelmaat achter de club aan en heb Linda al gewaarschuwd dat ze gewoon door moeten lopen. Op de Erasmusbrug zie ik Natasja ook achterblijven, samen met Ingrid. Ik weet dat ze ook last van haar knie heeft dus misschien wil ze straks met mij aanhaken en samen uitlopen maar iets langzamer. Aan het eind van de Erasmusbrug ga ik via de trap naar beneden zoals de route aangeeft. Ik zie de groep echter tot het eind doorlopen en dan terug, waar ze wachten op Natasja die ook doorloopt. Zo komen we allemaal weer bij elkaar en ik leg mijn plan aan Natasja voor. Nog een kilometer naar de verzorgingspost en daarna rustig met zijn tweeën proberen de 30 km vol te maken. Ze vindt het een goed plan.

Bij de verzorgingspost staat onder andere Marilene en ik drink wat sportdrank en pik een paar dropjes. We vertrekken weer tegelijkertijd maar bij de ingang van de Maastunnel twijfelt René over de richting van de route. Natasja en ik lopen door waardoor we iets voorlopen. Bij het stoplicht pakken we nog meer voorsprong omdat zij ook nog moeten wachten en wij door kunnen lopen, maar uiteindelijk halen ze ons toch weer in. We hebben dan wel 25 km op de teller staan en zijn beiden blij dat we in elk geval al zo ver gekomen zijn. We houden de club in de smiezen terwijl we dribbelen en af en toe wandelen. De draak begint tevens een beetje wakker te worden. Van der Valk komt uiteindelijk weer in zicht maar we zitten ‘pas’ op 27,5 km. We kijken elkaar aan. ‘Gaan we er voor?’ Natuurlijk gaan we ervoor, maar het wordt nog een uitdaging om die laatste 2,5 km vol te krijgen.

Ik laat de route los en we gaan naar de andere ingang van Blijdorp. De meters gaan nu langzaam en als we voor ons gevoel eeuwen later daar zijn, zitten we pas op 28 km. Maar goed, we moeten sowieso terug dus let’s go. We missen nog een kilometer voor de beoogde 30 als we bijna terug zijn dus we doen nog maar een rondje van de zaak én een rondje over de parkeerplaats om uiteindelijk dan toch de 30 km aan te tikken. Correctie 30,30 km want we blijven cijferfetisjist. Dan geef ik Natasja een high five en strompel naar binnen waar iedereen al klaar is. Flesje chocolademelk Proteine die ik vorige week op de CPC gehad heb naar binnen werken en nog heel even nakletsen voor ik afscheid neem en naar de metro wandel. Frank had gezegd om me op te halen maar zo kan hij lekker thuis blijven en ik even uitwandelen. Als ik had geweten dat ik nog een kwartier op de metro moest wachten en bij Oostplein niet kon uitstappen omdat de conducteur niet ver genoeg het perron opreed, en ik dus een halte verder en weer terug moest, had ik anders besloten. Maar goed dat je niet altijd alles van tevoren weet.

Thuis douchen en toch nog wat eten alvorens ik met een icepack op mijn knie op de bank plof. Ik heb de draak getrotseerd, of ik hem deze week weer in slaap weet te sussen moeten we afwachten maar als dat lukt ga ik natuurlijk starten op de marathon. Als er geen rare dingen gebeuren in de tussentijd natuurlijk. En als de draak wel wakker blijft en vuur gaat spuwen?

Tja, dan ga ik er over nadenken.

Dus wat doe je dan? Ik begon natuurlijk met ontkennen. Want na Amsterdam had ik last van mijn knie, ‘maar dat ging na een weekje wel weer over’. En toen duurde het langer dan een weekje. Ik liep al bij de fysio, die adviseerde om terug te schakelen in kilometers. Nou, daar was ik dan wel toe bereid. Even twee weekjes rustig aan en dan kon ik weer gas geven. Dacht ik. Tot het moment dat ik zelf besloot om even een week of twee helemáál niet te lopen. Natuurlijk bleef ik gewoon paardrijden en ach, ik moest toch blijven bewegen dus dan maar wandelen en zwemmen. Was niet helemaal de bedoeling, rust is rust met hoofdletter R.

Ik bezocht een wonderdokter, die kon het nodige voor me doen…, …in de toekomst. Want de focus lag daar op het voorkomen. Het inmiddels ontstane probleem in mijn knie had ik gehoopt op een snelle oplossing, maar zo makkelijk kwam ik er niet vanaf. Zoals de meeste mensen wel hebben meegekregen kon ik het niet langer ontkennen. Ik was officieel geblesseerd, moest evenementen cancelen en er kwam radiostilte. De Terminator was eindelijk tot stilstand gebracht. Want als je iets doet, moet je het goed doen. Om vervolgens met mijn ziel onder mijn arm rond te lopen. Of beter gezegd strompelen. Gelukkig was het inmiddels december met genoeg afleiding. Afleiding in de vorm van de feestdagen, etentjes, een weekendje weg, verzin het maar. Goed voor het humeur, slecht voor de lijn. Want lekker eten en niet hardlopen is geen goede combi. Voldoende om een oude nieuwe spijkerbroek uit de kast te trekken die ik nét gekocht had vlak voordat ik 23 kilo afviel, tien jaar geleden. Nu was het de enige broek die ik nog met goed fatsoen paste (en nee ik ben niet ineens 23 kilo aangekomen maar heel eerlijk was er de afgelopen jaartjes ook al een en ander bijgekomen). Er moest dus iets gebeuren.

In elk geval een second opinion bij de huisarts. Die wist het niet en verwees me door naar de sportarts. Die verwees me door naar de bewegingswetenschapper, en plande me in voor een foto en een echo. Alles om de oorzaak te achterhalen. De foto was zo gemaakt, voor de echo moest ik wachten tot begin januari. In de tussentijd kon ik wel naar de bewegingswetenschapper. Ik mocht lopen op de loopband waar ik gefilmd werd, ze deed wat testjes en constateerde dat alles eigenlijk wel min of meer ok was. Was er dan niks mis? Vooruit, een zwakke rechterbilspier, old news, en een spiertje in mijn rechterkuit dat raar deed. Ze greep het beet, ik gilde het uit terwijl ik toch een hoge pijngrens heb, waarna niet het spiertje maar nu mijn knie raar deed. Maar per saldo loste het het probleem nog steeds niet op.

5 januari was judgement day. Ik kreeg ‘s ochtends mijn echo en ‘s middags uitslag. Bart, mijn sportarts die ik inmiddels Bart mocht noemen, liet me de foto’s zien en legde de echo uit. De uitslag was onmiskenbaar en keihard. Ik had slijtage in mijn knie. Verkalking van de meniscus. Niets aan te doen, het wordt alleen maar erger. Stortte mijn wereld in? Nog niet. Het was nog niet heel erg en ik kon blijven lopen. Ik moest alleen twee dingen doen. De belasting verlagen en de belastbaarheid verhogen. Ergo minder kilometers en/of langzamer en krachttraining. Dat eerste zou voorlopig geen uitdaging worden, dat laatste daarentegen. En er was nog een quick fix. Oh nee, we hadden geen quick fixes. Iets dat discipline vraagt maar afgezien daarvan wel relatief makkelijk opgepakt kan worden dan. Loose a few pounds. Voor mij misschien wel een grotere uitdaging dan een 100 km maar goed. Wat moet dat moet.

Gelukkig had ik ook nog een klein beetje goed nieuws. Inmiddels had het obsessief bezig zijn met mijn knie, en misschien ook wel de rust met hoofdletter R, er voor gezorgd dat het knietje wat minder liep te etteren. Hij sluimerde op de achtergrond dus ik mocht van Bart een beetje uitproberen met lopen. De grens lag bij waar het pijn ging doen. Waar dat was? Daar moest ik zelf achter komen. Voorzichtig startte ik met 5 km en 9 januari maakte ik mijn eerste rondje weer. Tijdens dat rondje werd duidelijk dat ik behoorlijk had ingeboet aan conditie, loopgewenning, snelheid en kracht. Daar had ik 3 kilo vet voor teruggekregen. Goeie deal toch? Dat was wel het moment dat het tot me doordrong. Ik had nog een lange weg te gaan wilde ik ooit weer 100 km kunnen lopen. Natuurlijk had ik daar wel weer voor ingeschreven want die Great Escape vraagt om revenge. En ook de 200 km van december was al doorgeschoven naar eind dit jaar.

De hamvraag was, had ik daar nog zin in? Had ik zin om weer helemaal opnieuw op te gaan bouwen? Kon ik het opbrengen om weer afstanden te gaan lopen? Had ik mezelf niet beloofd dat ik het anders ging aanpakken vanaf nu? En kon ik die twee zaken met elkaar combineren? Voorlopig had ik een CPC te lopen. Dat was alleen haalbaar als ik minimaal 16 km kon lopen. Dat wilde ik sowieso wel weer opbouwen. Dan was 5 km wel een goede eerste stap, maar zeker nog niet lang genoeg. Anderhalve week later rekte ik dat op naar 9 km. Het bloed kruipt toch waar het niet gaan kan.

Vandaag liep ik de beoogde 16 km. Misschien ietwat geforceerd aan het eind en ik zit in volledige onzekerheid of- en wanneer ik weer vrij en onbezorgd rond kan huppelen. Het is work in progress. Ja, ook wat betreft de oefeningen en het afvallen. Natuurlijk ga ik het opbrengen om weer op te bouwen. Zo makkelijk geef ik me niet gewonnen. Bovendien moet ik dat boek nog afschrijven en wil ik blijven bloggen. De Terminator krijgt een upgrade. Tenminste, dat proberen we. Want je weet hoe het gaat met die Terminator. I’ll be back! Een upgrade naar een T-9000 model. Sneller, strakker, sterker. Dat gaat niet vanzelf, daar zal ik het nodige voor moeten doen. Of het gaat lukken weet ik niet, maar we gaan er voor. Als je het niet probeert weet je het niet. Bovendien zit opgeven niet in mijn aard. Zo krabbelen we langzaam weer op.

It doesn’t matter if you fall down. What matters is that you get up again to fight back!

2 januari 2026. Het jaar is voorbij en ik kan terugkijken op wat er van alle plannen terecht gekomen is. Hoe is het vergaan, heb ik mijn mijlpalen gehaald, wat was het resultaat? Hoe is die nieuwe baan bevallen, heb ik mijn loopjes gedaan. Wat heb ik anders gedaan dit jaar en wat is vergelijkbaar? Tradities in ere gehouden of juist gebroken? Laten we terugblikken.

Januari verloopt rustig. Met de Duinhopper op de planning in februari doe ik geen gekke dingen. Heel blijven is het devies met 30 km als maximale afstand. Bovendien vraagt die nieuwe baan ook de nodige aandacht. Gelukkig voelt het al heel snel vertrouwd en ben ik soepel geland voor zover je dat kan zeggen zo’n eerste maand. We maken een paar verkenningsloopjes voor de Duinhopper zodat we weten wat we tegen gaan komen als het gaat om routes, water en eventuele omleidingen.

En dan breekt februari aan. De dagen vliegen voorbij en de spanning stijgt. Alle plannen zijn klaar, even los van last minute wijzigingen. Ik ben enorm opgewonden en zenuwachtig maar heb er ook enorm veel zin in. Op het werk is het nog steeds leuk maar ook hectisch en druk en privé hebben we nog even een verlies te verwerken. Ik neem het allemaal mee als daar de grote dag is. De dag dat we starten op de Duinhopper. Dit jaar ben ik vastberaden om hem uit te lopen. We gaan er voor. De eerste dag begint schitterend. Misschien zelfs wel te warm voor de tijd van het jaar. Wat een verschil met de eerste poging! We lopen relatief soepeltjes en lekker door, onderweg her en der vergezeld door bekende en onbekende lopers. Met de tweede dag hebben we minder geluk want de regen zet gedurende de nacht in en houdt behoorlijk aan. In tegenstelling tot de dag er voor is het koud, nat en winderig. Ja, zo ken ik de Duinhopper weer. Het gaat dan ook een stuk langzamer maar zolang we blijven lopen is het goed. Qua planning moeten we wel een beetje inboeten en we moeten ook meer zoeken. De stemming is een beetje verloren onderweg maar ik ben nog steeds vastberaden. Als we op het punt komen waar ik vorig jaar moest stoppen komt de enige zin die ik uit Frank zijn mond niet had willen horen. Zijn knie doet onverantwoord zeer en hij stapt uit. Ik ga door. Er is geen enkele reden om niet door te gaan voor mij maar het maakt het wel een stuk moeilijker. Ik moet nu veel meer zoeken naar mijn route ondanks dat we hier verkend hebben. Ik ben de eerste kilometers te veel van slag om me te herinneren hoe ik ook alweer om het water heen moet lopen maar uiteindelijk vind ik mijn route en mijn ritme weer. Vanaf Schoorl word ik weer bijgestaan door Mike en Marcel en hoef ik alleen maar achter ze aan te lopen. Hebben we hier verkend? Onder de sterrenhemel herken ik het weer en kan ik zelfs aanwijzingen geven hoe te lopen. Dan nog een klein stukje alleen, wat zich gelijk kenmerkt tot weer zoeken en fout lopen, maar daarna neemt Richard het over en brengt mij uiteindelijk, na de meest bizarre kilometers op het strand bij Petten ooit, veilig naar de finish. Ik heb het geflikt maar weet nu ook hoe het voelt als je leven volledig hopeloos is en je toch door moet.

Enter Maart. Ik heb twee weken kunnen herstellen als de CPC zich aandient. Grootheidswaanzin zou ik het achteraf noemen, op dat moment is het ‘maar’ 10% van wat ik daarvoor gelopen heb. En het gaat verbazingwekkend goed. Zou het supercompensatie zijn? Het moet haast wel want 10 km/u op een halve marathon had ik het jaar daarvoor niet meer voor mogelijk geacht. In maart loop ik ouderwets mee met de Road through Rotterdam want de Rotterdam Marathon dient zich al weer aan en natuurlijk vier ik mijn verjaardag. Op het werk gaat het lekker door en vind ik meer en meer mijn draai.

April is nummer tien. Nummer tien? Hoe bedoel je nummer tien? Nou, tien keer de Rotterdam Marathon. Ik ben dit jaar wat ze noemen ‘aspirant marathon master’ maar mag al wel het speciale shirt aan en het staat op mijn startnummer. Als ik hem uitloop krijg ik ook nog een speldje, wordt gehuldigd op het podium en kom ik in de lijst. Natuurlijk loop ik hem uit, en ook nu heb ik weer ‘last’ van supercompensatie als ik mijn vierde snelste tijd op de marathon ooit loop. Wat een mooi eerbetoon aan Rotterdam om op dit punt zo te kunnen lopen. Niet dat het vanzelf ging, ik maakte de heerlijke fout om veel te snel te starten, maar de marge was er voor de laatste 12 km. Het voelt in elk geval goed en de cirkel is rond. Hoe extra waardevol deze notering is voor de Rotterdam Marathon weet ik dan op dat moment nog niet.

De focus gaat vanaf mei op het najaar. Ingeschreven voor de Trail des Fantomes en The Great Escape moeten er hoogtemeters gemaakt worden. Achtjes lopen op de Rotterdamse Alp als training dan maar. Frank doet het al langer maar ik moet er ook maar aan geloven. Bovendien kruipt het bloed waar het niet gaan kan, heb ik een ernstig geval van geheugenverlies en is de uitspraak ‘dit doe ik nooit meer’ na de Duinhopper zoals gewoonlijk een loze uitspraak als ik me inschrijf voor de 200 km van de Bello Gallico. Frank wil natuurlijk revanche op de Duinhopper volgend jaar, dan ga ik volledig ondersteunen en loop niet mee. Zo kan ik toch nog een eigen uitdaging hebben. Ik krijg tegelijkertijd promotie op het werk en dat is superleuk maar vraagt ook weer meer energie.

We gaan alweer naar halverwege het jaar als we in Juni afreizen naar Normandië waar Frank de Liberation Trail gaat lopen. Ik ga mee als vrijwilliger maar maak natuurlijk ook de nodige kilometers. In  7 etappes werken we ons via Frankrijk en België terug naar Nederland om de iconische route van operatie Market Garden te volgen. Twee weken later rijden we weer richting het zuiden voor een heerlijk weekendje Parijs. Een zonsopkomst run dwars over de Champs Elysees is tegelijkertijd magisch als duivels. Ik bedoel, een lege Champs Elyssees zonder mensen of verkeer tegenover een zwaar chagrijnige echtgenoot die nodig moet maar nergens terecht kan. Achteraf kunnen we er om lachen.

En zo duiken we juli in, waar ik traditiegetrouw naar Spanje afreis voor de verjaardag van mijn moeder en de kilometers in de brandende Spaanse zon maak. Ik ben er aan gewend dus kom maar door. Krijg ik gelijk een mooi kleurtje op het bleke lijf. Mijn vangnet op het werk heeft afscheid genomen dus nu moet ik het alleen doen en dat is toch even wennen. Net als met de Duinhopper. Maar het komt vast goed. Inmiddels zijn we ook zo’n beetje vaste crew bij de Breweryrun en begeleiden we de Summer Edition. Tussendoor bereiden we ons voor op onze vakantie. Dit jaar geen exotische oorden maar een rondreis door Denemarken, wat al langer op mijn lijstje staat. De aftrap doen we met het concert van Iron Maiden in Arnhem, wat in tegenstelling tot tien jaar eerder, enorm goed is. Een goed begin van de vakantie. Vakantie die we doorbrengen rondrijdend in een onbekend, maar heerlijk land. Een land dat op mijn lijf geschreven is als halve autist. Alles is goed geregeld en iedereen houdt zich ook aan de regeltjes. Iedereen? Nee, twee eigenwijze rotterdammers bieden dapper weerstand als we op de fiets tegen het verkeer in door Kopenhagen crossen. Of door het rode stoplicht lopen als er geen verkeer aankomt. Voor de rest gedragen we ons netjes hoor. Ik heb het enorm naar mijn zin, niet in de laatste plaats omdat ik toch ook hier weer een zonsopkomst meemaak bij de kleine zeemeermin. Frank is heel verstandig in bed gebleven dit keer. Maar ook naar mijn zin door het verrukkelijke Deense gebak, de mooie natuur, de bijzondere plekken zoals de samenkomst van twee zeeën, en de gigantische mazzel die we hebben om een eland te zien.

Het is alweer augustus als we via Hamburg terugkomen in Nederland. Niet voor lang, want een dag thuis en daarna gaan we alweer richting de Ardennen voor de Trail des Fantomes. Vorig jaar stapte ik uit, dit jaar ben ik ook hier vastbesloten om hem uit te lopen en dat doe ik dan ook. Een mooie afsluiting want we hebben besloten dat dit het laatste jaar is dat we hem lopen. Niet alleen omdat het mooi geweest is maar ook omdat het te druk wordt en je voor de inschrijving vanaf volgend jaar een abonnement moet hebben. Ach ja, soms moet je eens wat anders doen.

We lopen augustus uit en september in. Mijn lijf begint een beetje te piepen en te kraken. Ik heb al wat langer last van mijn bilspier. Nu heb ik daar altijd wel last van, maar nu begint het een beetje in de weg te zitten en met The Great Escape op de agenda is dat niet handig. Op naar de fysio dus om daar toch wat aan te laten doen. De Fantomes was al een uitdaging alhoewel ik tijdens het lopen nergens last van gehad heb maar nu dus weer wel. We doen rustig aan. Ondertussen neem ik afscheid van mijn rode bolide en ruil hem in voor een blauwe. Bijkomend voordeel, deze heeft een hoge instap wat voor na het lopen toch wel fijn is. Tja, we worden toch een dagje ouder, lees krakkemikkiger. Op Frank zijn 60ste verjaardag lopen we ook nog de Tunnelrun en mogen we 10 km over de nieuwe A16 met de Rotterdam Running Crew! Maar eerst tijd voor The Great Escape. 100 km klimmen en dalen. Ik weet dat The Great Escape eigenlijk over het randje van mijn kunnen is maar ik ben nu eenmaal een beetje eigenwijs. Bovendien is dit een hele andere route en het deel van de The Great Escape dat we nooit eerder gelopen hebben dus leuk. Ik hou van nieuwe dingen. Het wordt een beetje een drama. De klimmetjes zijn mega klimmen, wat zeg ik, oneindige klimmen. Niet te doen. Frank haakt af bij 50 km. Ik wil nog door naar de volgende post op 62 km maar met inzettende regen, de berichten dat de laatste 5 km spekglad zijn en 020 op het programma neem ik geen risico. Of is het gewoon een gevoel van hopeloosheid dat me besluit om op 56 km te bellen om me op te laten halen? Achteraf vraag ik me af waarom ik in godsnaam uitgestapt ben.

Met die gedachte begin ik aan oktober. Mijn poot blijft etteren maar oktober is een drukke hardloopmaand met de Oktoberfest editie van de Brewery run, de Pegasus trail, de halve van Urk en de marathon van Amsterdam. De Pegasus trail blijkt ook weer episch als ik midden op de hei op 37 km een gigantische hagelbui op mijn kop krijg. Natuurlijk. Trailen is leuk! Op naar Urk dan maar. Deze zou ik samen met Deborah lopen maar die kan even niet dus valt Frank in. Twee rondjes van tien, rechts, links, links, links, links, links, links, links en dan over de dijk naar de finish. Met een mooi shirt en een nog leukere medaille. En natuurlijk een visje na afloop. Volgend jaar doen we hem weer en dan wél met Deborah. Nog twee keer thuis lopen en dan ga ik het doen. Ja, echt waar! Ik ga in 020 lopen, de marathon van Amsterdam. Want ik vind dat ik die toch een keer gelopen moet hebben en als ik het dan toch ga doen, dan maar de 50ste editie. Het is mooi weer en ik ga de eerste helft als een speer. Stom, stom, stom, de tweede helft stort ik in, doet alles zeer vooral mijn knie en strompel ik naar de finish. Ik ben verbaasd dat ik nog enigszins rond de 4,5 uur loop maar dat dit avontuur nog een hele lange staart krijgt weet ik op dat moment nog niet. De rest van de week doe ik rustig aan, op een concert van Volbeat na dan, maar die knie blijft pijn doen. Ben ik dan eindelijk over mijn grens gegaan?

Het antwoord krijg ik in november en is een volmondig ja! De knie is dik, stijf, pijnlijk en zit vol met vocht. Mijn fysio is alleszins amused en ik weet dat het mijn eigen stomme schuld is. Toch blijf ik lopen zei het rondjes van 5 km, en pak ik nog een medaille in Gouda, ‘want die hadden we nog niet’. De Bello komt er aan en ter voorbereiding ga ik nog bezemen in Oostvoorne. Ik begin me toch een beetje zorgen te maken en hou me vast aan de woorden van mijn fysio die aangeeft dat ik in 5 weken prima zou kunnen herstellen. Ik ben er niet gerust op, klamp me vast aan hoop maar besluit halverwege de maand toch maar te stoppen met lopen en algehele rust te nemen. Ik zoek tevens mijn heil bij een wonderdokter die een hoop goed doet in mijn lijf en me leert hoe ik in de toekomst blessurevrij kan lopen maar de knie is hardnekkig. Dagelijks ben ik geobsedeerd met die knie. Hoe gaat het, gaat het beter, wordt hij al dunner en minder stijf? Hoop doet leven en de wens is de vader van de gedachte maar diep in mijn hart weet ik het al. Het is foute boel. Zekerheidshalve ga ik nog naar de huisarts, die verwijst me door naar de sportarts, die verwijst me door naar de bewegingswetenschapper, röntgenfoto en echo. Alleen…, de feestdagen komen er aan en het duurt allemaal erg lang. En ik weet, dit gaat niet op tijd goed komen.

Voor december heb ik dan ook de stekker er uit getrokken. Geen Oostvoorne en zeker geen Bello! Voorlopig even helemaal niks. Eerst weten wat er aan de hand is en zolang er vocht in zit is het niet goed. Dan begint het lange wachten. De bewegingswetenschapper ziet in principe niets raars, op een zwakkere rechterheup en bilspier na maar dat wisten we al en ik krijg oefeningen mee. Ook manipuleert ze een spiertje in mijn kuit maar alhoewel dat niet goed zat is het niet het magische wonder voor de oplossing van mijn knie. De foto wordt gemaakt maar op de uitslag moet ik wachten tot januari als ook de echo is gemaakt. Ik stort me op het vrijwilligen, zowel bij Oostvoorne als de Bello. Dat loopt ook anders als Frank, die 100 km op de Bello loopt, valt en zijn enkel ernstig verzwikt. Tot 3:00 ‘s nachts in het ziekenhuis in Leuven blijkt het gelukkig niet gebroken maar met de staart tussen onze benen gaan we vroegtijdig naar huis, samen de lappenmand in. Het weekendje naar Keulen laten we doorgaan als afleiding, maar voor Frank is het een opgave. Mijn knie gaat wel iets beter nu ik helemaal niets meer doe, maar helemaal overgaan doet het niet. Duurt lang. Te lang, dus ik waag het er op om toch met hardloopkleding het jaar uit te gaan en 2,5 km te rennen. Het gaat maar het is ook weer nét genoeg. Oud en nieuw vieren we traditiegetrouw met vrienden, spelletjes, oliebollen en het nationale vuurwerk. Exit 2025, enter 2026.

Zo zie je maar weer, de plannen die je aan het begin van het jaar hebt kunnen totaal anders zijn aan het einde van het jaar door onvoorziene gebeurtenissen. Daarmee ook de plannen voor 2026 beïnvloedend. Want we staan ingeschreven voor de CPC 50ste editie en het is nog maar de vraag of we die kunnen lopen. Net als de Rotterdam Marathon. Verdere hardloopplannen staan alleen nog maar met potlood. Revanche op The Great Escape en mijn voor nu doorgeschoven Bello 200 km. Ook Frank zijn Duinhopper is al van de baan, dat gaat hem zeker niet worden. Die moet überhaupt nog maar afwachten wat nu precies de schade is want de dokter heeft pas half januari tijd. Ondertussen zien we iedereen lekker buiten spelen, van de sneeuw genieten en plannen maken voor 2026.

Zitten we nu in een depressie? Nee want het is wat het is. Loslaten is mijn thema voor 2026. Loslaten van strakke schema’s, loslaten van het moeten en loslaten wat ik niet kan veranderen. Van daar uit kijken we wel weer verder en nemen we het met de dag. Carpe Diem, geniet van elke dag, koester wat je hebt, heb geen spijt van de beslissingen die je neemt want op dat moment was het voor jou altijd de beste beslissing anders had je hem niet genomen, en wees dankbaar voor alles wat je kan en mag doen. En vooral…

…dat 2026 maar weer een fantastisch jaar mag worden!

De druppel in een emmer die natuurlijk al veel langer aan het vollopen was. Eigen schuld? Natuurlijk. Dom geweest? Absoluut! Zag ik het aankomen? Zeker wel. Maar ja, je bent geen echte hardloper als je niet stronteigenwijs bent. En ik ben sowieso al eigenwijs. Bovendien is mijn motto ‘De dood of de gladiolen.’ Meestal zijn het de gladiolen, nu is het de dood. Ok, mijn motto is ‘Aan alles komt een eind’, maar dat kan ook. In dit geval is er een eind gekomen aan ongestraft gekke dingen kunnen doen.

Wat is er nu eigenlijk aan de hand? Ik heb al jaren een rotte kant. De bron is mijn onderrug rechts. Dat straalt uit en daarmee heb ik soms last van mijn bilspier, soms van mijn rug, schouders of nek. Als het erger wordt zakt het naar mijn knie, mijn kuit en mijn enkel. Wordt het beter dan kruipt het weer omhoog. De kuit en enkel zeuren al een tijdje. Mijn knie is er bij gekomen en daar is het nu blijven hangen. Een paar maanden geleden met een beetje vocht in een bultje waar ik geen last van had. Inmiddels is dat beetje vocht uitgegroeid tot een oceaan in mijn knie. En in een oceaan kan je wel zwemmen maar niet hardlopen. Ik herinner me mijn oma die ook altijd last van haar knie had en denk aan mijn moeder die pijn in haar been heeft. Zou het een familiekwaal zijn? Het is hoe dan ook een probleem en wel mijn probleem. Mijn oma is al lang dood en mijn moeder loopt toch niet hard. Ik wel.

Nou ben ik de beroerdste niet dus als er een probleem is kijk ik nooit naar wie het veroorzaakt heeft, tenminste niet in eerste instantie, maar naar hoe lossen we het op. Want toen de oceaan nog een plasje was hield ik het onder controle met massages en de Chiropractor. Daar kwam een paar weken geleden de fysiotherapeut bij. Maar bij drastische problemen horen drastische maatregelen. Want met een fysio die roept dat ‘als je rustig aan doet ben je in het voorjaar wel weer up and running’ als je in december een 200 km evenement hebt staan kom je er niet. En dan heb ik hem maar niet verteld dat ik half november van plan was om nog een 60 km training te lopen. Eén preek was meer dan voldoende. Dus hoe lossen we dit op?

Enter de wonderdokter! In sommige culturen hebben ze een medicijnman. Enge oude warrige mannetjes die in de rimboe met pretsigaretten, vieze stinkende magische drankjes, onverstaanbare liederen, mystieke rook en zweettenten de boze geesten uit je lijf verdrijven waardoor je na afloop van de sessie alle slechte energie letterlijk uitkotst en als herboren weer 50 km in 5 uur kan rennen. Of zou het toch dat vieze stinkende magische drankje zijn waarvan je lijf zegt ‘dat ga ik écht niet door mijn systeem laten verwerken?’ Overigens zou het wel mooi zijn. Ik heb nog nooit 50 km in 5 uur gelopen. 6,5 uur op mijn best. Maar goed, ik zou al blij zijn als ik gewoon weer 50 km kan lopen zonder een rechterbeenamputatie als gevolg.

Een medicijnman vinden is in de huidige westerse wereld waarin ik leef alleen niet zo makkelijk. De next best thing dan maar, een wonderdokter. Want ik ben wanhopig en wanhopige mensen doen wanhopige dingen. En een wonderdokter vind je het beste door mond op mondreclame. Reclame van iemand die al jaren aan het tobben was en ‘in drie sessies in twee weken’ gewoon weer pijnvrij kon lopen. Iemand die ik bovendien, niet geheel onbelangrijk, respecteer en vertrouw. Dat klinkt als muziek in de oren, vooral die twee weken. Want tijd is van essentieel belang in mijn geval. Voor genezen heb je geduld nodig, tenzij je een quick fix hebt. In dat geval, ga altijd voor de quick fix. Zeker als je zoals ik nou niet bepaald vooraan hebt gestaan bij het uitdelen van geduld.

De wonderdokter dus. Ik had de gegevens al eerder gekregen maar pas na de preek van de fysio en de magische woorden ‘voorjaar’ de koe maar bij de horens gevat en een bericht gestuurd. Ik mag bellen. Oh nee toch niet want het was te druk. De volgende dag. Ook druk. Is dat een goed of een slecht teken? Ik weet het niet. Dan belt hij mij en heb ik een half uur lang het vreemdste gesprek dat ik in jaren gehad heb. Een beetje Rivella. Vreemd maar wel lekker. Want het gaat over hardlopen maar toch ook weer niet. Het gaat over mij. In de breedste zin van het woord. Hij springt van de hak op de tak, hij legt me uit hoe hij werkt en wat hij doet en hoe dat bij mijn past. Over mijn natuurlijke manier van lopen, omgaan met pijntjes, elastieken in je lijf en herinneringen van je spieren aan oud zeer. Ik begrijp er helemaal niets van maar dat geeft niet. Ik besluit me er maar gewoon aan over te geven en vertrouwen in het universum te hebben. Bovendien zegt hij de magische woorden ‘ik geloof niet zo in krachttraining’. Vriend! En ik ben ook wel nieuwsgierig naar ‘het gaat anders dan dat ik denk, meer op gevoel’.

Had ik al gezegd dat ik wanhopig was? Wanhopig maar ook een beetje zweverig, want ik geloof er wel in dat er stiekem veel in mijn leven speelt en er ook nog veel uit mijn verleden dwars zit. Zaken die me op de een of andere manier blokkeren waardoor ik toch een beetje vastroest. En die roest zit me nu dwars dus dat moet opgelost.

Zo zit ik op mijn vrije vrijdagmiddag in de trein op weg naar Utrecht om het onbekende tegemoet te gaan. Ik kijk er naar uit en zie er tegen op. Wat gaat er gebeuren? Wat gaat er loskomen? En hoe gaat het me helpen om weer lekker te kunnen lopen? Misschien wel meer pijnvrij dan ik in jaren heb gedaan. Diep in mijn hart weet ik dat het geen quick fix wordt. Ik zal hard met mezelf aan de slag moeten gaan. Ik hoop dat het resultaat een dikke vette upgrade is en dat ik met recht uit het hart keihard kan roepen:

‘I’ll be back!’

To be continued.

Nederland kent een hoop natuurgebieden waar je de mooiste rondjes kan rennen. Mijn top drie? Eén van mijn favorieten, eigenlijk mijn nummer één, is de Utrechtse Heuvelrug. Zeer gevarieerd als het gaat om hei, bos en heuvels, alhoewel het voornamelijk bos is. Als je mazzel hebt zie je eekhoorns, reeën of everzwijnen en in de herfst prachtige en verschillende soorten paddenstoelen. En natuurlijk vind je hier De eenzame eik. Een grote eikenboom in het midden boven aan een heuvel met paden in 8 verschillende richtingen. Makkelijk parkeren en genoeg leuke tentjes in de buurt om na afloop te lunchen.

Op nummer twee staat voor mij de Veluwe. Hei, hei, hei en heuvels. Vooral geroemd om de genoemde hei in bloei aan het eind van de zomer, waarbij alles prachtig paars kleurt. De Veluwe is zeer uitgestrekt dus je kan er vanaf alle kanten van Nederland wel een stuk vinden waar je je route kan starten. Natuurlijk zie je hier ook reeën en everzwijnen, maar ook vossen behoren tot de mogelijkheden. Toch zal het waarschijnlijker zijn dat áls je iets ‘wilds’ tegenkomt, het wilde koeien zullen zijn, zoals Schotse hooglanders. En mocht je zeker willen zijn van je zaak, loop dan gewoon langs het beeld de Highlander. Heb je altijd een toffe foto.

Ben je meer het ‘strand’ type, dan hebben we aan de kust ook voldoende te vinden. Bij Den Haag en Scheveningen vind je nummer drie, Meijendel. Mooi duingebied om door het mulle zand te banjeren maar als je daar geen zin in hebt kan je ook gewoon de wandelpaden nemen. Ook hier reeën, vossen en koeien relatief makkelijk te vinden en ga je wat dieper Meijendel in, dan staat er misschien een kudde wilde paarden op je pad. Kijk omhoog en zie met enige regelmaat roofvogels overvliegen. Natuurlijk kan je er voor kiezen om ook een stukje over het strand te lopen of als je een lange route wil doen, richting Wassenaar en Katwijk. Na afloop, als je genoeg tijd hebt, rij je naar de visafslag om een heerlijke vismaaltijd te scoren bij Simonis, niet in de laatste plaats waarom deze bij mij in de top drie staat. Een groot voordeel van Meijendel is tevens dat je in het grootste gedeelte 24/7 toegang hebt, dus je kan er ook prima ‘s nachts lopen.

Wil je gegarandeerd herten en reeën zien? Ga dan naar de Amsterdamse Waterleiding Duinen, oftewel AWD. Het lijkt wel een hertenkamp. Staan ze niet al op de parkeerplaats, dan toch zeker wel binnen 5 km zodra je het gebied binnenloopt. Let op, je moet wel een kaartje kopen. Verder heb je kans op een vos en heb je uitgebreid keuze tussen vlak, een beetje heuvelachtig of zeer heuvelachtig. Heel grappig is het kabouterbos. Een plek ongeveer 1 km vanaf parkeerplaats De Zilk waar bezoekers allerlei soorten tuinkabouters achtergelaten hebben. Beste tijd van het jaar? In het najaar hoor je de herten burlen.

Maar er zijn meer gebieden op de lijst. Een soortgelijk gebied maar niet direct een hertenkamp is meer naar het noorden, de Kennemerduinen. Ook weer een divers en uitgestrekt gebied, en op het Kraansvlak leven zelfs Wisenten, een zeer bijzonder ras Europese bizons. De Kennemerduinen zijn bereikbaar vanaf Zandvoort of vanaf IJmuiden. Voorbij IJmuiden, nog verder naar het noorden, vind je als laatste Egmond en Schoorl. Iedereen die de halve van Egmond wel eens gelopen heeft kent het gebied maar vooral van de duinpaden. In Egmond valt er ook nog genoeg onverhard te lopen, met als hoogtepunt, letterlijk en figuurlijk, het Klimduin in Schoorl.

Vanaf het noorden gaan we nu eerst richting het zuiden. De Biesbosch, wie kent hem niet. Een prachtig natuurgebied met vooral veel water, bevers en ijsvogels. Toch vind ik dit iets minder geschikt om te trailen. Ja, je kan best routes maken maar om een ijsvogel te zien moet je toch veel geduld hebben en lang stilstaan. Groot wild loopt op open gebied en de variatie van je route is dan toch wat gematigd. Dan kan je beter de andere kant op rijden richting zee en Oostvoorne. Ook hier voor ieder wat wils. Een rondje om het Oostvoornse meer of lekker richting Rockanje door bos en duinen. Vooral duinen om de kuiltjes lekker te trainen, stukje strand meepakken. In de winter en lente, als het veel geregend heeft, is het hier overigens pootje baden en modderglijden. Qua wild genoeg te zien, reeën, verschillende soorten koeien en wilde paarden, kies maar.

Nog iets zuidelijker hebben we de Kalmthoutse heide en het Grenspark. Bos, hei en vennen, en als je je route goed plot kom je langs een grenspaaltje met België en loop je voor je het weet in het land van onze zuiderburen. Aan de omgeving zal je het niet snel merken, aan het accent en het bier als je de kroeg in stapt wel.

Aan de andere kant van de Biesbosch liggen de Loonse en Drunense duinen, het gebied van de bokkenrijders, voor wie wel eens in Villa Volta in de Efteling is geweest. Alhoewel niet bij zee zijn het met recht wel duinen. Want alhoewel hier weinig wild te spotten valt, zand is er genoeg. Wil je een goede warmtestage doen, dan kan dat hier prima in de zomer. Ik ken iemand die hier ‘s zomers trainde voor de Marathon des Sables. Zorg dan wel dat je goed voorbereid bent met eten en drinken want de temperaturen kunnen door de zandvlakte hoog oplopen. Nog iets verder rijden heb je Kampina. Je bent dan echt al wel richting Eindhoven maar ook hier vind je mooie vlaktes met hei, bos, gras en vennen.

Tot zover de gebieden waar ik zelf het meest bekend mee ben. Maar er zijn er nog veel meer. Wat dacht je van de Oostvaardersplassen? Ook wat lastiger om hard te lopen en een interessante route te maken, net als in de Biesbosch, maar het kan wel. Loop een rondje in de buurt, pak je camera en wandel daarna nog even naar de uitkijktoren voor een paar mooie foto’s. Zit je meer in het noorden van het land? Ga dan naar het Drentsche Aa met alle beekjes en slingerpaadjes, het Drents-Friese Wold dat niet onderdoet voor één van de eerder genoemde gebieden en vergeet vooral de hunebedden in de buurt niet, Dwingelderveld waar de witte wieven en de nodige slangen huizen, of natuurgebied Weerribben-Wieden.

Als je van daar uit afzakt naar het zuiden kom je de Sallandse Heuvelrug tegen met de beroemde Holterberg. Leuk voor de halve marathon, net zo leuk, zo niet leuker voor een prachtig trailrondje. Je vindt hier de zeldzame korhoen. En nee, die heb ik zelf helaas nog nooit gezien, maar wie weet heb ik een keer mazzel. De kans op een kudde schapen is dan weer een stuk hoger. Nog wat verder afzakkend kom je nog langs De Maasduinen, waar je in het voor- en najaar de kraanvogel tegen kan komen, en stuit je op de De Groote Peel, moeras en hoogveenvlaktes.

Natuurlijk zijn er nog meer mooie natuurgebieden. Een beetje neuzen op de pagina van Natuurmonumenten of de ANWB en met alles wat ik uitgelegd heb over het maken van routes kan je de mooiste loopjes creëren. Varieer met de routes maar ook met de tijdstippen en de jaargetijden. Een gebied in de zomer onder de brandende zon midden op de dag ziet er totaal anders uit dan ‘s ochtends vroeg in het voorjaar of het najaar. Hou je van paddenstoelen en een wijd palet aan bruine kleuren, loop dan in het najaar. Ben je dol op een sneeuwlandschap, dan is uiteraard de winter de beste tijd. En wat dacht je van een zonsopgang loopje in de lente, als de dauw nog over de velden hangt?

Een speciale vermelding is voor de Waddeneilanden. Niet een gebied waar je ‘eventjes’ naar toe rijdt, maar als je een weekendje weg wil dan zijn ze zeker aan te raden. Texel, Terschelling, Ameland, Schiermonnikoog of Vlieland, stuk voor stuk prachtige gebieden om te lopen. De één met wat meer ruimte en variatie dan de ander. Zelf ben ik een aantal keer op Terschelling geweest waar voldoende ruimte is om door de duinen, het bos en over het strand te struinen. Ik kan het van harte aanbevelen.

Toch wil ik nog een paar zaken benadrukken voordat je er op uit trekt. Alhoewel natuurgebieden in Nederland talrijk zijn, goed onderhouden worden en uitnodigen om een heerlijk rondje te rennen en wild te spotten, gelden er ook een aantal regels. Zo is de toegang in veel gebieden alleen tussen zonsopgang en zonsondergang toegestaan. Let ook goed op of je op de paden moet blijven, en ook op welke paden, of dat je vrij rond mag lopen. En er zijn gebieden waar je in bezit moet zijn van een toegangskaartje. Als laatste, om diezelfde leuke beestjes goed te onderhouden, moet je vaak rekening houden met het broedseizoen of werkzaamheden. Check dus altijd op de website wat de op dat moment geldende regels zijn om te voorkomen dat je na ruim een uur rijden met je staart tussen je trailschoenen weer rechtsomkeert moet maken richting huis.

Anders dan dat, show me your best pic!

Bosgrond. Dit is één van mijn favoriete ondergronden. Lekker zacht verend hobbel je door het bos over aarde, af en toe een stukje mos, takjes knappen onder je voeten, en in de herfst ligt er vaak een prachtig mooi en zacht tapijt van bladeren. Daar zit vaak dan ook de angel, want onder dat tapijt van bladeren kan je niet zien wat er ligt. En dat kan zo maar een gat in de grond, een grote steen of een boomwortel zijn. Verdere uitdagingen zijn losse takken, die altijd de neiging hebben om zich tussen je voeten te deponeren waardoor je struikelt over je eigen voeten. Eikeltjes zijn vaak te klein om impact te hebben, maar die boomwortels steken altijd net een extra halve centimeter uit op het moment dat jij je voet daar neerzet waardoor je met de punt van je schoen er nét achter blijft haken. Remedie is dus je voeten goed optillen. Wil je het extra spannend maken, pak dan een single track variant.

De single tracks, heidevariant. Meestal een zandpad, soms hard, soms zacht, maar vooral met het kenmerk dat ze vaak net te smal zijn om je voeten lekker neer te kunnen zetten. De hei aan de zijkanten vormen hier de extra uitdaging want meestal tikt die tegen je benen aan. Vooral erg fijn als het net geregend heeft. Natte poten gegarandeerd. Remedie, geen.

Over zand gesproken, de zandvlakte, zandpaden, het strand of de duinen, al dan niet in combinatie met hoogteverschil. Lekker voor de kuitjes en ideaal om je schoenen vol met zand te vullen. Dit dwingt je om elke kilometer je schoenen uit te doen en het zand er uit te gooien. Om er vervolgens achter te komen dat het zand niet in je schoenen zit maar in je sokken. De enige remedie zijn zogeheten gaiters, een soort beschermhoesjes die je over je schoenen doet om zand te weren. Let op, het zand komt niet alleen via je voeten er in, maar ook via de gaatjes van je schoenen. By the way, ik haat zand.

Wat ik net zo veel, zo niet meer haat dan zand is gras. Ik heb niet voor niets de bijnaam ‘Graskia’ gekregen. Om te beginnen ben ik allergisch voor gras, letterlijk. Overigens niet voor het gewone gras, maar wel voor het hoge gras met van die pluimen er aan. Het gewone gras is gewoon kwalitatief uitermate teleurstellend om in te lopen vanwege graspollen. Bovendien heb ik een hekel aan natte voeten, en als het geregend heeft of als je vroeg in de ochtend loopt en er is nog dauw aanwezig zorgt gras per definitie voor natte sokken. Ik ken er dan ook maar één remedie tegen. Niet over gras lopen. De ultieme formule voor een donderwolk boven mijn hoofd? Een grasoever van een riviertje of beekje. Mét brandnetels.

Eens kijken, wat hebben we nog meer. Grindwegen. Kom je veel in het buitenland tegen en prima te lopen. Knarst een beetje onder je voeten maar lijkt qua lopen het meest op asfalt. Behalve dan dat er grind op ligt. Beetje oppassen als het steil omhoog of omlaag loopt dat je niet wegglijdt maar voor de rest niks spannend. Het wordt pas spannend als er op diezelfde grindweg losse stenen of keien liggen. Dan schiet het verzwikken van een enkel gevaar van nul naar honderd. Zeer verraderlijk want je denkt dat het een lekkere weg is om bijvoorbeeld naar beneden te rennen maar voor je het weet sta je op de punt van een kei of een losse steen en floep, daar lig je dan, huilend om je mammie. Remedie, langzaam lopen of verdomd goed uit je doppen kijken waar je je voeten neerzet.

Naast de standaard ondergronden heb je nog een aantal varianten. Zo kan een aardepad of zandpad een extra dimensie krijgen als het bijvoorbeeld hard geregend heeft. Dan verandert zo’n pad in een modderpoel of zelfs een zwembad. En modder betekent glijden, helemaal als je een helling op of af moet. Of je route loopt onverhoopt over een militair oefenterrein. Lekker door de geulen van de tanks, die altijd nét te groot zijn om overheen te springen en nét te klein om tussendoor te lopen. 

Andere varianten zijn beekjes, waar je niet goed kan zien waar je je voeten op zet en als je pech hebt ook nog stroming hebben, of rivierbeddingen, die vooral erg ongelijke ondergrond hebben met een hoge variatie aan type en grootte keien en stenen. Rotspartijen in de bergen, waar je je kan afvragen of het nog iets met trailen te maken heeft en niet meer iets met klimmen. Soms heb je mazzel en kom je houten vlondertjes tegen, of pech als diezelfde vlonders door regen spekglad geworden zijn. Akkers zijn ook leuk. Een soort mini militair oefenterrein, lekker onregelmatig en gegarandeerde ritmekillers. Moeilijkheidsgraden van alle varianten als er een helling in voorkomt en/of het geregend heeft.

Maar wil je nu echt de ultieme uitdaging? Als je denkt dat je er klaar voor bent? Als je alle soorten overwonnen en onder de knie hebt? Als geen enkel type geheimen meer voor je heeft? Dan daag ik je uit om een rivieroever te pakken, en dan bij voorkeur eentje in de Ardennen, zeg de Ourthe. De Trail des Fantomes is daar een perfecte race voor overigens. Tijdens een loopje langs de rivieroever van de Ourthe krijg je zo’n beetje alle soorten ondergrond voor je kiezen in pak ‘m beet 5 kilometer. Als het geregend heeft met alle varianten er nog bij. En als je dat volbrengt zonder minstens één keer op je, op zijn Rotterdams gezegd, muil te gaan, dan krijg je van mij een diepe buiging. Maar werk eerst maar eens bovenstaande rijtje af.

Welk type heeft jouw voorkeur?